http://cebu.news-philippines.com/

Cebu News, Osmeña Boulevard, Cebu City (2026)

19/09/2026

Cebu’s Biggest Stories This Week.

19/09/2026

🌱 1 MILYON KA MGA KAHOY TARGET ITANOM SA SUGBO! 1,200 KA EKTARYANG WATERSHEDS UG BAYBAYON SA BALAMBAN, TAMNAN PINAAGI SA GFOREST UG CARBONPH

BALAMBAN, SUGBO — Usa ka milyon ka mga kahoy ang target nga itanom sa lalawigan sa Sugbo isip kabahin sa usa ka lapad nga inisyatiba nga naghiusa sa mobile technology, lokal nga komunidad, ug nature-based solutions aron batokan ang nagkagrabe nga epekto sa climate change.

Gipangulohan sa GCash, Aboitiz Foundation, ug Lokal nga Kagamhanan sa Balamban ang paglusad sa CarbonPH Project niadtong Sabado, Septiyembre 19, sa Cebu Normal University (CNU) Campus sa Barangay Nangka, Balamban, dungan sa pagsaulog sa World Bamboo Day ug World Cleanup Day.

🌳 VIRTUAL TREES SA APP, MAHISAKOP NGA TINUOD NGA KAHOY SA YUTA

Sakupin sa maong proyekto ang gibana-banang 1,000 hangtod 1,200 ka ektarya sa mga kritikal nga watershed ug coastal areas sa Balamban.

Ubos sa maong pamaagi, ang matag kahoy nga “gitanom” virtually sa mga tiggamit og GCash pinaagi sa GForest feature kay hubaron ngadto sa tinuod nga mga punuan sa kahoy ug kawayan nga itanom ug atimanon sa yuta.

“Filipinos planted trees in the app, and we are going to fulfill that promise here on the ground,” pamahayag ni Michelle Fernandez, GCash Vice President ug Head sa Corporate Sustainability and Communications.

🌊 KAWAYAN ISIP NATURAL NGA PANALIPOD BATOK BAHA

Gawas sa mga proyekto sa imprastraktura sama sa river dredging, gamiton sab sa proyekto ang nature-based solutions:

Pagtatanom og kawayan sa daplin sa mga suba isip natural nga panalipod sa riverbanks
Pag-ayo ug pagpanalipod sa mga watershed aron malikayan ang pagdahili sa yuta (soil erosion)
Pagpamenos sa epekto sa kalit nga pagbaha (flash floods) ug grabeng kainit sa panahon
👨‍🌾 LOKAL NGA MGA MAG-UUMA, KABALIKAT SA PAG-ATIMAN

Aron maseguro nga mabuhi ang mga itanom ug dili kutob lang sa seremonyas ang programa, direktang kaabag sa proyekto ang mga lokal nga mag-uuma sa pag-amuma ug pagmentinar niini.

“We cannot just plant trees for photo opportunities and walk away,” hugot nga pamahayag ni Balamban Mayor Amos Edwin Cabahug, dungan sa pagpasabot nga maghatag sab kini og dugang panginabuhian sa mga residente nga magsilbing tigbantay sa kalasangan.

Gilauman nga magsilbing ehemplo ang maong proyekto sa tibuok Central Visayas sa paggamit sa digital innovation ug gahum sa komunidad alang sa malungtarong pagpanalipod sa kinaiyahan.

19/09/2026

⚓ HEPE SA CEBU PORT, NIBAROG BATOK SA MGA PASANGIL SA PABORITISMO! “MISLEADING UG WALAY BASEHANAN NGA EBIDENSYA,” MATOD NI COMENDADOR SA OMBUDSMAN

DAKBAYAN SA SUGBO — Hugot nga gihimakak ni suspended Cebu Port Authority (CPA) General Manager Francisco Comendador III ang mga pasangil sa pagpihig ug paboritismo kalabot sa operasyon sa mga pantalan sa Sugbo.

Sa iyang gisang-at nga 21-ka-panid nga Motion for Reconsideration ngadto sa Office of the Ombudsman, gipahayag sa opisyal nga makapahisalaag (misleading) ug walay lig-ong ebidensya ang reklamo nga nag-ingong gipaboran niya ang usa ka pribadong terminal operator batok sa pampublikong pasilidad sa pantalan.

⚖️ 6 KA BULAN NGA PREVENTIVE SUSPENSION GIKAN SA OMBUDSMAN

Kasamtangang nag-atubang si Comendador og unom ka bulan nga preventive suspension without pay subay sa kamanduan sa Ombudsman niadtong Agosto 20 tungod sa administratibong reklamo nga gipasaka sa Oriental Port and Allied Services Corp. (OPASCOR)—ang cargo-handling service provider sa Cebu International Port (CIP).

Lakip sa mga pasangil batok kaniya mao ang:

⚠️ Grave misconduct
⚠️ Gross neglect of duty
⚓ Giingong wala pagtuman sa mga resolusyon sa Cebu Port Commission kabahin sa operasyon sa pribadong pantalan
Gitudlo una si CPA Acting Deputy General Manager Glenn Castillo aron maoy temporaryong modumala sa ahensya samtang gipatuman pa ang preventive suspension.

📄 “WHOLLY UNSUBSTANTIATED”: 21 KA PANID NGA APELE SA OMBUDSMAN

Sa iyang apela, gipunting ni Comendador nga “wholly unsubstantiated” o walay igong kamatuoran ang pasangil sa OPASCOR nga gihatagan niyag espesyal nga pabor ang Cebu South Harbor and Container Terminal Corp. (CSHCTC) sa Dakbayan sa Talisay.

Matod niya, sukwahi kaayo ang maong mga akusasyon sa mga opisyal nga rekord ug mga dokumento sa CPA.

⚓ ISYU SA PRIBADONG PANTALAN SA TALISAY CITY

Sentro sa reklamo sa OPASCOR ang pagtugot kuno sa mga barko nga modunggo ug magkarga-diskarga sa 25-ektaryas nga commercial private port sa CSHCTC, nga maoy gipasanginlang hinungdan sa pagkunhod sa gidaghanon sa kargamento ug dunggo sa mga barko sa Cebu International Port.

Matod sa OPASCOR, supak kini sa mga regulasyon ubos sa CPA Administrative Order No. 02-2010.

Apan gibarugan ni Comendador sa iyang mosyon nga:

Ang usa ka pribadong komersyal nga pantalan legal nga gitugotan sa balaod nga moserbisyo sa general port users ug dili kini eksklusibo alang lamang sa kaugalingong kargamento sa tag-iya.
Walay nahitabong pagsupak sa mga kasamtangang lagda ug balaod sa kadagkoan sa pantalan.
Bisan pa man og gipatuman gihapon ang suspension order samtang nagpadayon ang imbestigasyon sa Ombudsman, masaligon ang kampo ni Comendador nga malimpyohan ang iyang ngalan sa higayon nga masusi ang tanang opisyal nga mga dokumento ug merito sa kaso.

18/09/2026

🚨 UPDATE: 3 KA ESTUDYANTE PATAY LAKIP ANG NAMUSIL, 8 ANG NAANGOL SA PAGPAMUSIL SULOD SA BANGA NATIONAL HIGH SCHOOL SA SOUTH COTABATO

BANGA, SOUTH COTABATO — Misangpot sa usa ka makalilisang nga trahedya ang nahitabong pagpamusil sulod sa Banga National High School sa lungsod sa Banga, South Cotabato karong Biyernes, Septiyembre 18, diin tulo ang kumpirmadong patay samtang walo ang nangaangol, sumala sa pinakaulahing opisyal nga taho sa mga awtoridad.

Nasayran nga apil sa mga nakalas ang mismong suspek nga giilang usa ka tinun-an gikan sa Grade 9.

💥 BUTO-BUTO SULOD SA TUNGHAAN

Sumala sa taho sa Philippine National Police (PNP), nahitabo ang pagpamusil bandang udto sulod mismo sa campus.

Migamit matod pa ang suspek og usa ka .45-caliber nga pi***la nga naghatag og grabeng kalisang ug kaguliyang sa mga estudyante ug magtutudlo. Dihadiha gilayong gidala sa mga duol nga tambalanan ang walo ka mga naangol aron mahatagan og dinaliang medikal nga pag-atiman.

🛑 SUSPENSYON SA MGA KLASE, GIPATUMAN

Tungod sa maong hitabo, daling nagpagawas og kamandoan ang lokal nga kagamhanan sa pagsuspenso sa tanang klase sa tanang ang-ang sa tibuok lungsod sa Banga aron masiguro ang seguridad sa publiko.

Kasamtangan sab nga gi-cordon ug gi-secure sa kapolisan ug Scene of the Crime Operatives (SOCO) ang tibuok compound sa eskuylahan alang sa gipahigayong imbestigasyon.

🧠 PSYCHOSOCIAL FIRST AID UG MENTAL HEALTH SUPPORT

Gipasalig sa Department of Education (DepEd) Region XII ang dinaliang tabang alang sa mga biktima ug nakasaksi:

Psychological first aid alang sa mga na-trauma nga mga tinun-an ug magtutudlo

Comprehensive mental health ug psychosocial support services

Hugot nga koordinasyon uban sa kapolisan, LGU, ug mga pamilya sa mga biktima

📵 PANAWAGAN: AYAW IPAKAYLAP ANG MGA SENSITIBONG VIDEO UG HULAGWAY

Mihangyo og maayo ang DepEd ug kapolisan ngadto sa mga netizens nga undangon ang pag-post o pagpaambit sa mga video ug litrato gikan sa dapit diin nahitabo ang krimen.

Gipasabot sa mga awtoridad nga ang pagpakatap niining mga sensitibong footages makadugang lamang og grabeng trauma sa mga naulilang pamilya ug kalapasan sa katungod ug dignidad sa mga menor de edad.

Padayon pa karong gisusi sa mga imbestigador ang motibo luyo sa krimen ug kon giunsa pagpasulod ang armas de fuego sulod sa tunghaan.

18/09/2026

🚨 BREAKING: PAGPANGPUSIL SA BANGA NATIONAL HIGH SCHOOL SA SOUTH COTABATO, GIIMBESTIGARAN; PIPILA KA ESTUDYANTE, NAANGOL

BANGA, SOUTH COTABATO — Giputos sa kahadlok ug tensiyon ang Banga National High School human nahitabo ang usa ka pagpamusil sulod mismo sa tunghaan karong hapon sa Biyernes, Septiyembre 18.

Gikumpirma sa mga awtoridad nga dunay mga estudyante nga naangol sa maong insidente. Sa pagkakaron, padayon pang gisusi ug giberipika sa Banga PNP, mga lokal nga opisyal, ug Department of Education (DepEd) ang kinatibuk-ang detalye, motibo, ug gidaghanon sa mga biktima (casualties).

Dihadiha dayong miresponde ang kapolisan ug medical teams aron i-secure ang tibuok compound sa eskuylahan ug mahatagan og dinaliang tabang-medikal ang mga naangol.

Dungan niini, nanawagan ang DepEd sa publiko nga likayan una ang pagpakatap sa mga unverified o wala pa makumpirmang impormasyon, apil na ang mga sensitibong video o hulagway samtang nagpadayon ang opisyal nga imbestigasyon sa kapolisan.

Pabilin nga magbinantayon alang sa mga mosunod nga beripikadong taho.

18/09/2026

🚨 FATAL HIT-AND-RUN SA CEBU! GIDUDAHANG DRAYBER SA VIOS, GIKASOHAN SA KAMATAYON SA CALL CENTER AGENT

CEBU CITY — Gipasakaan na og pormal nga mga reklamo sa Cebu City Police Office (CCPO) ngadto sa piskalya ang gituohang drayber sa Toyota Vios nga nalambigit sa makalilisang nga hit-and-run nga mikalas sa kinabuhi sa usa ka call center agent sa Gov. M. Cuenco Avenue niadtong Septyembre 11.

Giduso na ang inquest proceedings batok sa suspek nga giila sa kapolisan sa alyas nga “Billy”.

🚔 SUSPEK, MITAHAN HUMAN SA HOT PURSUIT OPERATION

Sumala ni Police Lieutenant Colonel Jomar Medil, hepe sa CCPO Traffic Enforcement Unit (TEU), mitahan si Billy niadtong Septyembre 14 human masubay ug ma-corner sa mga awtoridad atol sa gilusad nga hot-pursuit operation.

Nag-atubang si Billy sa mga reklamong:

⚖️ Reckless imprudence resulting in homicide
⚖️ Abandonment of one’s own victim (ubos sa Article 275 sa Revised Penal Code)
💔 CALL CENTER AGENT, PATAY PADULONG SA TRABAHO

Giila sa kapolisan ang biktima nga si Ralph John Vir “Jan” Macalisang Salise, 42 anyos, nga padulong unta sa iyang trabaho sa usa ka Business Process Outsourcing (BPO) company.

Mga alas-3:30 sa kaadlawon niadtong Septyembre 11, mitabok si Salise sa Gov. M. Cuenco Avenue sa Barangay Kasambagan dihang kalit siyang nadasmagan sa naghaguros nga Vios duol sa usa ka gasolinahan.

Sa gihimong pakisusi sa kapolisan, giingong nakiglumba ang maong Vios sa usa ka Toyota Raize paingon sa Barangay Talamban sa wala pa nahitabo ang disgrasya. Gidala pa si Salise sa tambalanan apan gideklarar kining dead-on-arrival.

🚗 VIOS GIBIYAAN; RAIZE GIGAMIT SA PAG-IKYAS

Human sa pagdasmag, gibiyaan sa drayber ang gimanehong Vios ug abtik nga misakay sa kuyog nga Toyota Raize aron moikyas.

Apan samtang nagdagan ang pag-eskapo, nabangga sab ang maong Raize sa usa ka VinFast Green Taxi. Dihadiha gilayong nasikop sa mga mirespondeng polis ang drayber sa Raize nga giilang si Ralph Sisco Canlas Acol.

🎥 CCTV FOOTAGES UG TESTIGO, MITUDLO KANG “BILLY”

Gipasabot ni Lt. Col. Medil nga lig-on ang ilang mga nakalap nga ebidensya ug mga pamahayag sa mga saksi nga nagtumbok kang Billy:

👁️ Dunay mga saksi nga positibong mikumpirma nga si Billy ang mikawas sa Vios human sa aksidente
🚘 Nakita sa mga residente ang iyang pagsakay sa Raize aron moeskapo
🎥 Nakuhaan sa CCTV footages ang iyang pagbiya sa lugar
🗣️ Gitudlo sab siya ni Acol nga maoy nagmaneho sa Vios
🍺 NGANONG WALAY DRUNK-DRIVING CHARGE BATOK KANG BILLY?

Wala mapasakai si Billy og kasong may kalabotan sa drunk driving gumikan kay mitahan kini tulo ka adlaw human sa hitabo. Tungod sa kalangay, dili na makumpirma sa siyentipikong paagi kon nakainom ba kini atol sa mismong aksidente, ug wala na say legal nga basihan aron ipaubos pa siya sa alcohol breath test sa takna sa iyang pagtahan.

⚖️ UPAT KA REKLAMO BATOK SA DRAYBER SA RAIZE

Samtang upat sab ka magkalahing reklamo ang pormal nga gipasaka sa kapolisan batok kang Acol:

Reckless imprudence resulting in damage to property (alang sa nabanggang taxi)
Obstruction of justice (sa pagpasakay ug pagtabang kang Billy nga makaikyas)
Pagsupak sa Republic Act 10586 o Anti-Drunk and Drugged Driving Act (human kini nag-positibo sa alcohol breathalyzer)
Abandonment of a person in danger
Gunit na karon sa piskalya ang tanang mga dokumento alang sa legal nga aksyon aron hingpit nga mahatagan og hustisya ang kalit nga pagtaliwan ni Salise.

18/09/2026

🚨 BABAYE NGA NAKAPLAGANG PATAY SULOD SA REFRIGERATOR SA RIZAL, NANAWAGAN ANG KAPOLISAN SA PUBLIKO ARON MAILHAN

RODRIGUEZ, RIZAL — Nagpabiling misteryo ang tinuod nga pagkailhanan sa babaye nga nakaplagang patay ug nakasulod sa usa ka refrigerator didto sa Rodriguez, Rizal ning semanaha.

Tungod sa grabeng pagkadugta sa patay’ng lawas, pormal nga nanawagan og tabang ang kapolisan ngadto sa publiko ug nagpagawas sa gibanabanang pisikal nga hitsura sa biktima.

🔎 MGA PISIKAL NGA KINAIYA SA BIKTIMA:

Pangidaron: Gibanabanang 25 hangtod 30 anyos
Gitas-on: Anaa sa 5’2” hangtod 5’3”
Panglawas: Niwang (slight / slender build)
Pamanit: Puti o hayag og kutis (fair complexion)
Sumala sa mga awtoridad, ang pag-ila sa biktima mao ang labing mahinungdanong yawe aron matultolan ang mga katapusang nakauban niini, matino ang motibo, ug masikop ang mga responsable sa maong linuog nga krimen.

📞 PANAWAGAN SA MGA DUNAY NAWALANG KABANAY

Giawhag sa Rodriguez Municipal Police Station ug Rizal Police Provincial Office ang bisan kinsa nga dunay nawala nga kabanay, higala, o kaila nga motukma sa maong mga deskripsyon nga makig-alayon dayon sa labing duol nga estasyon sa kapolisan.

Kasamtangang gipahimutang ang patay’ng lawas sa usa ka punerarya samtang gihan-ay na ang pagpaubos niini sa DNA testing ug autopsy pinaagi sa PNP Forensic Group alang sa siyentipikong pag-ila ug dugang ebidensya sa kaso.

17/09/2026

🚨💉 BAKUNA KONTRA TIPDAS SA CEBU, NAKALASAP OG KABALAKA: 21.2% LANG ANG NABAKUNAHAN — SAYOP NGA IMPORMASYON UG KAHADLOK SA GINIKANAN, GIBASOL SA DOH!

DAKBAYAN SA LAPU-LAPU, CEBU — Dako ug makapaalarma nga peligro sa panglawas sa liboan ka kabataan ang giatubang karon sa lalawigan sa Sugbo human mikupos sa 21.2% lamang ang naabot nga vaccination coverage sa bag-o lang nahuman nga 2026 Measles-Rubella Supplemental Immunization Activity (MR-SIA)!

Layo kaayo kining maong resulta sa 95% nga nasudnong target nga gikinahanglan aron makab-ot ang herd immunity, ug dako kaayong pag-us-os gikan sa 90% coverage nga natala sa probinsya niadtong tuig 2023.

Sumala sa mga opisyal sa panglawas, ang pagkaylap sa fake news sa social media, sayop nga mga pagtuo, ug ang grabeng pagpanuko sa mga ginikanan ang nag-unang hinungdan sa pagkapakyas sa maong kampanya.

📉 21.2% SA LALAWIGAN SA SUGBO; USA KA ISLA, 10% RA ANG NAKUHA

Gikompirmar ni Lorraine Gemperoso, National Immunization Program (NIP) Coordinator sa Cebu Province, nga pwerteng lisora sa naagian sa mga vaccination teams:

🏝️ Kinubsang LGU: Usa ka lungsod sa isla ang nakatala lamang og 10% nga accomplishment.

📈 Kinatas-ang LGU: Ang labing taas nga lokal nga kagamhanan sa probinsya nakakab-ot lamang og 55% coverage.

👶 Aktuwal nga Nabakunahan: 71,302 lamang gikan sa kinatibuk-ang 336,406 ka target nga mga masuso ug gagmayng bata (nag-edad og 6 hangtod 59 ka bulan) sa probinsya ang naturukan.

Gipadayag ni Gemperoso nga daghang mga medical team ang mibiyahe og layo ug miadto sa mga lagyong isla ug bukirang dapit, apan gamay ra o walay ginikanan nga nagdala sa ilang mga anak sa mga gitakdang vaccination posts.

🏙️ DAKONG MGA DAKBAYAN SA SUGBO, MIUS-OS PUD ANG TURNOUT

Dili lang ang mga kalungsuran ang nakatala og ubos nga gidaghanon; bisan ang tulo ka Highly Urbanized Cities (HUCs) sa isla nagpakita og makapaalarma nga ubos nga datos:

🚨 Cebu City: 18.5% lamang (ang kinubsan sa tulo ka dakbayan)

💉 Mandaue City: 29.9%

💉 Lapu-Lapu City: 30.2%

Sa tibuok Central Visayas (Region 7), gitaho sa Department of Health (DOH-7) nga anaa lamang sa 139,712 gikan sa 630,214 ka target children ang nabakunahan hangtod niadtong Septiyembre 3, o katumbas sa mga 22% lamang nga regional accomplishment.

❌ 38,108 MATIG-A NGA PABALIBAD; 16,569 ANG GI-POSTPONE

Dugang nga nagpamatuod sa nagkagrabe nga vaccine hesitancy ang opisyal nga listahan sa DOH-7:

❌ 38,108 Refusals: Direktang pagbalibad sa mga ginikanan nga pabakunahan ang ilang mga anak (naglangkob sa mga 6% sa kinatibuk-ang regional target).

⏸️ 16,569 Deferrals: Mga bata nga wala mabakunahi tungod sa hilanat, ubo, o kakulang sa clearance.

Gipasabot sa mga eksperto nga ang problema dili kakulang sa suplay sa bakuna kondili ang grabeng kahadlok ug sayop nga impormasyon nga mipatigbabaw sa mga tsismis ug mga post sa social media.

🦠 PELIGRO SA OUTBREAK: PNEUMONIA UG GRABENG KOMPLIKASYON

Gipasidan-an ni Dr. Mario Joyag Jr., pediatrician ug Provincial NIP Coordinator, nga ang liboan ka mga bata nga wala mabakunahi dali kaayong matakdan sa tipdas (measles) ug rubella (German measles).

Lakip sa labing makamatay nga komplikasyon sa tipdas sa mga bata ubos sa lima ka tuig ang panuigon mao ang severe pneumonia, paghubag sa utok (encephalitis), pagkabuta, ug kamatayon.

Sumala pa kang Cebu Governor Gwendolyn Garcia:

“Kabalaka kini alang kanatong tanan. Dili nato gusto nga mahitabo kana dinhi sa Sugbo.”

Gipasalig sa gobernador nga andam ang mga tambalanan sa probinsya, apan gipahimug-atan niya nga ang labing epektibong taming mao gihapon ang pagpugong pinaagi sa bakuna.

🏠 HOUSE-TO-HOUSE UG DIALOGO SA MGA BARANGAY

Tungod sa gamay nga turnout bisan gipalugwayan ang kampanya hangtod Septiyembre 4, nag-usab og estratehiya ang Cebu Provincial Health Office (CPHO):

🚶 Balay-balay nga Pagpanuktok: Mismo ang mga doktor ug nars ang moadto sa tagsa-tagsa ka panimalay

🚐 Tabang sa Barangay: Paggamit sa mga sakyanan sa barangay aron kuhaon ang mga inahan ug mga bata

🗣️ Pulong-pulong sa Komunidad: Paghimo og ginagmayng tigum aron tubagon ang mga kabalaka ug hupayon ang kahadlok sa mga ginikanan batok sa bakuna

📅 Sabado ug Dominggo nga Serbisyo: Pag-abli sa mga health centers bisan holiday ug weekends aron maatiman ang mga ginikanan nga nagtrabaho

📌 DALI NGA KASAYURAN (QUICK SUMMARY)

📍 Lugar: Probinsya sa Sugbo ug Central Visayas (Region 7)

💉 Coverage: 21.2% lamang sa Cebu Province (71,302 / 336,406 ka bata)

🎯 Target: 95% aron makab-ot ang herd immunity batok sa tipdas

📉 Kasaysayan: Dako kaayong pagkunhod gikan sa 90% accomplishment niadtong 2023

🏙️ Mga Dakbayan: Cebu City (18.5%), Mandaue City (29.9%), Lapu-Lapu City (30.2%)

❌ Pagdumili: 38,108 ka ginikanan ang opisyal nga mibalibad sa Region 7

⚠️ Pangulong Hinungdan: Fake news, sayop nga pagtuo, ug kahadlok sa bakuna

🩺 Peligro: Tipdas, rubella, ug makamatay nga pulmonya sa mga gagmayng bata

💥 TIUNAY NGA KAMATUORAN

Ang 21.2% nga vaccination rate dili lang numero sa papel — kini usa ka bukas nga pultahan alang sa usa ka dakong tipdas outbreak sa tibuok Sugbo!

Klaro kaayo nga ang gubat batok sa tipdas dili na lang bahin sa kakuwang sa bakuna o kakugi sa mga doktor; kini usa ka pakigbatok sa hilo sa sayop nga impormasyon nga nagbuta sa mga ginikanan.

Samtang gipakusog sa kagamhanang probinsiyal ang pagpamalay-balay ug edukasyon sa kabarangayan, kinahanglang makamata ang matag pamilya: dugay nang napamatud-an nga makaluwas og kinabuhi ang bakuna, ug ang tinuod nga nagbutang sa kinabuhi sa mga bata sa peligro mao ang pagtuo sa mga bakak.

📚 DALI NGA KAGIKAN (QUICK BACKSTORY)

Ang Measles-Rubella Supplemental Immunization Activity (MR-SIA) maoy usa ka nasudnong programa sa Department of Health (DOH) nga nagtumong sa paghatag og dugang panalipod sa kabataan nga nag-edad og 6 hangtod 59 ka bulan batok sa tipdas ug rubella, nabakunahan man sila kaniadto o wala. Aron hingpit nga mapugngan ang pagkatap sa maong virus sa hangin, gikinahanglan ang labing menos 95% coverage aron maseguro ang herd immunity sa komunidad. Ang pag-us-os sa pagsalig sa katawhan sa mga naandang bakuna sa miaging mga tuig nagpabiling usa sa labing dakong hagit sa panglawas sa nasud nga nagresulta sa pagbuto sa mga sakit nga unta mapugngan ra sa bakuna.

17/09/2026

🚨💊 ₱1.4M SHABU NASABAT SA CEBU UG BOHOL: 7 KA TAWO SIKOP SA 3 KA DRUG OPS — 2 KA DRUG DEN, HINGPIT NGA GIBUNGKAG!

DAKBAYAN SA SUGBO — Sunod-sunod nga mga operasyon batok sa ilegal nga drugas ang gilusad sa Central Visayas!

Pito ka mga suspetsado ang nasikop samtang gibanabanang ₱1.41 milyones nga balor sa gidudahang shabu ang nakompiska sa tulo ka managlahing buy-bust operations nga gipangulohan sa Philippine Drug Enforcement Agency (PDEA-7) kaabag ang Philippine National Police (PNP) sa Bohol ug Cebu City niadtong Martes, Septiyembre 15, 2026.

Dungan niini, malampusong nabungkag sa mga awtoridad ang duha ka gidudahang drug den nga gigamit isip dagsangon ug suyopanan sa ilegal nga drugas sa rehiyon.

💥 3 KA SUNOD-SUNOD NGA OPERASYON: 207.61 GRAMS NGA SHABU, NAKOMPISKA

Nahitabo ang maong mga operasyon batok sa ginadiling drugas sa mosunod nga mga lugar:

📍 Tagbilaran City, Bohol: 3 ka suspetsado sikop sa gironda nga drug den

📍 Barangay Labangon, Cebu City: 1 ka batan-ong suspetsado dakpan sa ₱1.19M nga kargamento

📍 Barangay Tisa, Cebu City: 3 ka suspetsado naaresto sa lain pang operasyon sa drug den

💊 Kinatibuk-ang Kabug-aton: Mokabat sa 207.61 gramos sa gidudahang shabu

💰 Gibanabanang Balor: ₱1,411,748

🚨 TAGBILARAN CITY: DRUG DEN SA POBLACION III, GIRONDA

Kaniadtong mga alas-3:20 sa hapon sa Septiyembre 15, gironda sa PDEA Bohol Provincial Office, Tagbilaran City Police Station, ug Bohol Maritime Police ang usa ka drug den sa Purok 6, Barangay Poblacion III, Tagbilaran City.

Nasikop sa maong operasyon sila si:

👤 Alias Mark (39 anyos, security guard): Gitudlong maintainer sa drug den

👤 Alias Ong (33 anyos, walay trabaho): Gidudahang parokyano o bisita

👤 Alias Francis (39 anyos, laborer): Gidudahang parokyano o bisita

Nakuha sa dapit ang 16.61 gramos sa gidudahang shabu nga gisulod sa 6 ka plastic packs, 1 ka bukas nga sachet, 4 ka rolled tin foils nga may lama sa drugas, buy-bust money, ug nagkadaiyang drug paraphernalia.

Sumala sa PDEA-7, gipaubos sa usa ka semana nga case buildup ang operasyon human nakadawat og impormasyon gikan sa confidential informant. Gibanabanang makabaligya ang maong drug den og hangtod 25 gramos matag semana.

🔥 LABANGON, CEBU CITY: 19-ANYOS NGA ULITAWO, TIKLO SA ₱1.19M BALOR SA DRUGAS

Pagsapit sa alas-7:18 sa gabii, laing buy-bust operation ang gipahigayon sa Tres de Abril Street, Barangay Labangon, Cebu City.

Nasikop sa akto ang 19-anyos nga giilang si alias Nicky, walay trabaho ug lumulupyo sa kasikbit nga Barangay Calamba.

Nakuha gikan sa maong batan-on ang kinadak-ang bulto sa ilegal nga drugas:

💊 175 gramos sa gidudahang shabu nga nagkantidad og ₱1.19 milyon

📱 Usa ka cellphone nga gigamit sa transaksyon

🏍️ Usa ka motorsiklo nga gamit sa pag-deliver

💵 Salapi nga gigamit isip buy-bust money

Sumala sa taho sa PDEA-7, nakadawat sila og tip gikan sa informant ug naghimo og usa ka semana nga case buildup. Gibanabana nga makadispatsar ang suspetsado og hangtod 2 ka kilo nga shabu matag semana sa nagkalain-laing dapit sa dakbayan.

🚔 TISA, CEBU CITY: IKADUHANG DRUG DEN, NABUNGKAG PAGLABAY SA USA KA ORAS

Mga alas-8:15 sa gabii, lain na usab nga operasyon ang gilusad sa PDEA-7 sa Katipunan Street, Barangay Tisa, Cebu City human sa duha ka semana nga surveillance ug pagsubay.

Tulo ka mga indibidwal ang gidakop sa maong lugar:

👤 Alias Junjun (44 anyos, walay trabaho): Gitudlong tigdumala sa drug den

👤 Alias Ceno (46 anyos, walay trabaho): Bisita sa pasilidad

👤 Alias Darwin (50 anyos, parking boy): Bisita sa pasilidad

Pulos sila residente sa Barangay Tisa. Nasabat sa raid ang 16 gramos sa gidudahang shabu nga gibutang sa 8 ka plastic packs, improvised plastic scoop, buy-bust money, ug mga kagamitan sa pagsuyop. Gibanabanang makadispatsar kining lugara og mga 15 gramos matag semana.

⚖️ KASONG KALAPASAN SA RA 9165, IPASAKA BATOK SA 7 KA SUSPETSADO

Sa pagkakaron, ang tulo ka dinakpan sa Bohol anaa sa kustodiya sa Tagbilaran City Police Station, samtang ang upat nga nasikop sa Cebu City temporaryong gibalhog sa PDEA-7 detention facility sa Lahug.

Mag-atubang ang pito ka suspetsado og mga kasong kalapasan sa Republic Act No. 9165 (Comprehensive Dangerous Drugs Act of 2002) alang sa ilegal nga pagbaligya, paghupot, ug pagmintinar o pagbisita sa drug den.

Gidala na ang mga nakompiskang ebidensya sa PNP Bohol Forensic Unit ug PDEA-7 Regional Laboratory alang sa quantitative ug qualitative forensic examination samtang padayon ang imbestigasyon aron matumbok ang tinubdan sa supply chain.

📌 DALI NGA TALAAN

📍 Mga Lugar: Tagbilaran City (Bohol), Brgy. Labangon (Cebu City), Brgy. Tisa (Cebu City)

📅 Petsa sa Operasyon: Martes, Septiyembre 15, 2026

👥 Gidaghanon sa Dinakpan: 7 ka suspetsado (lakip ang usa ka 19-anyos nga nasakpan sa bulto ug duha ka drug den maintainers)

💊 Nakompiskang Drugas: ~207.61 gramos sa gidudahang shabu (₱1,411,748 kinatibuk-ang balor)

🏢 Drug Dens: 2 ka drug den pormal nga nabungkag sa mga awtoridad

🛡️ Nangulo nga Ahensya: PDEA Region 7 kaabag ang Tagbilaran PNP, Bohol Maritime Police, ug Cebu City PNP

💥 MAHALAGANG PUNTO

Tulo ka managlahing operasyon, duha ka nabungkag nga suyopanan, ug pito ka mga suspetsado ang nalandig sa prisohan!

Ang pagkasakmit sa kapin ₱1.4 milyones nga balor sa shabu—ilabi na ang 175 gramos gikan sa usa ka 19-anyos nga ulitawo sa Labangon—nagpakita nga padayon pang gigamit sa mga sindikato ang mga batan-on sa pagpalusot sa dagkong bulto sa ilegal nga drugas.

Dili matapos ang kampanya sa pagsikop lamang sa mga runners ug tagdumala sa suyopanan: ang labing dakong hagit sa PDEA-7 ug kapulisan mao ang paggukod sa mga dagkong galamay ug financiers sa luyo sa maong mga suspetsado aron hingpit nga maputol ang suplay sa ginadiling drugas sa Kabisay-an.

📚 DALI NGA KASAYSAYAN

Ubos sa Republic Act No. 9165, ang pagmintinar og drug den o suyopanan (Section 6) adunay bug-at nga silot nga tibuok kinabuhi nga pagkabilanggo (life imprisonment) ug multa gikan ₱500,000 hangtod ₱10 milyon tungod kay kining mga lugara maoy nag-unang hinungdan sa pagsiaw sa krimen ug pagkaguba sa kaugmaon sa komunidad. Ang Central Visayas nagpabilin nga usa sa mga prayoridad nga rehiyon sa PDEA ug PNP gumikan sa padayong paggamit sa mga pantalan ug courier systems sa pagpalusot sa ilegal nga drugas gikan sa ubang dapit sa nasod.

17/09/2026

🌧️⚡ CEBU, ULAN UG THUNDERSTORMS: ITCZ UG LPA, MAGPAULAN HANGTUD BIYERNES — FLASH FLOODS UG LANDSLIDES, GIPANAG-INGNAN!

DAKBAYAN SA LAPU-LAPU, CEBU — Ayaw una itago ang inyong mga payong ug kapote tungod kay magpadayon pa ang mga pagbuhos sa ulan sa tibuok lalawigan sa Sugbo!

Dag-um nga kalangitan, katag-katag nga pag-ulan, ug kusog nga pagpanalugdog ug kilat ang masinati sa Sugbo karong Huwebes, Septiyembre 17, 2026, tungod sa panag-abot sa Intertropical Convergence Zone (ITCZ) ug usa ka Low Pressure Area (LPA).

Sumala ni Jhomer Eclarino, Weather Specialist sa Visayas PAGASA Regional Services Division, gilauman nga molungtad kining ting-ulan hangtud ugma, Biyernes, sa dili pa anam-anam nga mobalik ang mas maayong panahon inig-abot sa hinapos sa semana (weekend).

🌧️ DANGATAN SA PANAHON SA SUGBO: BASA NGA PANAHON HANGTUD BIYERNES

Alang sa tibuok Metro Cebu ug kasikbit nga mga lungsod, mao kini ang dagan sa panahon karong adlawa:

🌧️ Kahimtang: Kanunay nga katag-katag nga pag-ulan ug thunderstorms

☁️ Kalangitan: Dag-um kaayo (cloudy skies)

🌬️ Hangin: Hinay ngadto sa kasarangan nga paghuros sa hangin (light to moderate winds)

🌊 Kadagatan: Malinawon ngadto sa kasarangan nga balod (slight to moderate coastal waters)

🌡️ Temperatura: Magdula tali sa 26°C hangtud 31°C

⚠️ ITCZ UG EMBEDDED LPA: DUNGAN NGA NAGPALIG-ON SA TING-ULAN

Ang ITCZ maoy usa ka bakus sa ubos nga presyon duol sa ekwador diin nagtagbo ang trade winds gikan sa Amihanan ug Habagatang bahin sa kalibutan nga nagmugna og bagang kapunawpunawan.

Sulod sa maong ITCZ, padayong gimonitor sa PAGASA ang usa ka namatikdang LPA. Giklaro sa buhatan sa panahon nga nagpabiling ubos ang kahigayonan niini nga mamahimong bagyo sulod sa mosunod nga 24 oras, apan igo ang dala niining mga dag-um aron magpatagak og walay hunong nga ulan.

🌧️ MAS HALAPAD NGA EPEKTO: VISAYAS, MINDANAO UG HABAGATANG LUZON NALIGO SA ULAN

Dili lang ang Sugbo ang nakasinati sa maong weather systems. Aduna usay katag-katag nga ulan ug thunderstorms sa mosunod nga mga dapit:

🌧️ Kabisay-an: Tibuok Kasadpan, Sentral, ug Sidlakang Kabisay-an

🌧️ MIMAROPA & Habagatang Luzon: Palawan, Mindoro, Marinduque, Romblon, Bicol Region, Batangas, ug Quezon

🌧️ Mindanao: Zamboanga Peninsula, BARMM, Amihanang Mindanao, Caraga Region, lakip na ang Davao del Norte, Davao de Oro, ug Davao Oriental

🚨 PAHIMANGNO SA FLASH FLOODS UG LANDSLIDES

Nagpagawas og pasidaan ang PAGASA sa posibleng peligro sa kasarangan ngadto sa usahay kusog nga mga pagbunok sa ulan:

🌊 Flash Floods: Posibleng kalit nga pagbaha sa ubos nga mga dapit ug nasampongan nga mga kanal sa dakbayan.

⛰️ Landslides: Peligro sa pagdahili sa yuta sa mga bukirang bahin ug daplin sa bungtod, ilabi na nga daan nang humok ang yuta tungod sa sige’g ulan.

🌤️ LUZON MAS HAYAG; WALAY GIPATAAS NGA GALE WARNING

Sa laing bahin, mas kalmado ang panahon sa dakong bahin sa Luzon:

🏙️ Metro Manila ug Nabilin nga Bahin sa Luzon: Kasagaran maayong panahon nga adunay posibilidad lamang sa lumalabay nga isolated rain showers o localized thunderstorms sa hapon o gabii.

🌊 Walay Gale Warning: Luwas nga makapanagat ang gagmayng sakayan tungod kay walay gale warning nga gipataas sa bisan asang baybayon sa nasud.

📌 DALI NGA TALAAN

📍 Lugar: Sugbo ug dagkong bahin sa Kabisay-an ug Mindanao

🌧️ Panahon: Dag-um nga may katag-katag nga ulan ug pagpanalugdog hangtud Biyernes (Sept. 18)

🌦️ Panlantaw sa Hinapos sa Semana: Gilaumang moarang-arang ang panahon sa Sabado ug Domingo

🌡️ Temperatura sa Sugbo: 26°C hangtud 31°C

🌀 Weather Systems: ITCZ ug nalakip nga LPA (ubos ang tsansa nga mahimong bagyo sulod sa 24 oras)

⚠️ Pangulong Pasidaan: Pag-amping sa flash floods sa kapatagan ug pagdahili sa yuta sa kabukiran

🌊 Kahimtang sa Kadagatan: Walay gale warning sa tibuok kadagatan sa nasud

💥 MAHALAGANG PUNTO

Basa ang kadalanan ug ngitngit ang kalangitan — dili angay mokompyansa sa sige’g bundak sa ulan sa Sugbo!

Bisan og ubos ang tsansa nga mahimong bagyo ang namatikdang LPA, ang walay hunong nga pagbunok sa ulan tungod sa ITCZ igo na kaayo nga makamugna og dakong baha sa ubos nga mga komunidad ug pagdahili sa yuta sa kabukiran.

Kanunayng magsubay sa mga thunderstorm advisory sa PAGASA ug tumanon ang mga pahimangno sa lokal nga buhatan sa kalamidad aron luwas ang tanan samtang nagpaabot sa paghupay sa panahon karong hinapos sa semana.

📚 DALI NGA KASAYSAYAN

Ang Intertropical Convergence Zone (ITCZ) usa ka regular nga kahimtang sa panahon duol sa ekwador diin mag-abot ang hangin gikan sa Amihanan ug Habagatan, hinungdan sa pag-alisngaw sa init nga hangin nga mamugna og dagkong dag-um ug thunderstorms. Kasagaran kining magdala og mga Low Pressure Area (LPA) nga moresulta sa malukpanong ulan sa Kabisay-an ug Mindanao. Sa Sugbo, ang kalit ug kusog nga pagbunok sa ulan gikan sa ITCZ dali rang makapasaka sa tubig sa kadalanan sa Metro Cebu tungod sa kapiot sa mga agianan sa tubig padung sa Mactan Channel.

Cebu News

19/09/2026

19/09/2026

19/09/2026

18/09/2026

18/09/2026

18/09/2026

18/09/2026

17/09/2026

17/09/2026

17/09/2026

Address

Website

Alerts

Shortcuts

Share

Category

Listing takedown request